Początki iluminacji toruńskiej starówki

Na początku lat 90. podjęto decyzję o stworzeniu nocnej iluminacji najcenniejszych zabytków Torunia. Projekt miał podkreślić wyjątkową panoramę średniowiecznego zespołu staromiejskiego widocznego od strony Wisły oraz wyeksponować architekturę gotyckich murów, wież i świątyń.

W 1993 roku Zarząd Miasta Torunia zawarł umowę z toruńskim przedsiębiorstwem KOMA na wykonanie próbnej iluminacji części zespołu staromiejskiego tworzącego panoramę miasta od strony rzeki Wisły.

Zadaniem firmy było przygotowanie koncepcji oświetlenia oraz wykonanie instalacji reflektorów eksponujących najważniejsze elementy architektury obronnej i sakralnej.

Iluminacja murów obronnych i panoramy miasta

Pierwszym etapem projektu było oświetlenie średniowiecznych murów obronnych Torunia. Dzięki zastosowaniu odpowiednio dobranych reflektorów panorama miasta widziana od strony Wisły zyskała zupełnie nowy charakter również po zmroku.

Reflektory zostały zamontowane na ziemi i zabezpieczone pancernymi szybami, aby zapewnić trwałość instalacji i odporność na uszkodzenia. Oświetlenie zaprojektowano w taki sposób, aby podkreślić rytm murów, baszt i bram, a jednocześnie zachować naturalną kolorystykę cegły.

Już po kilku miesiącach od uruchomienia instalacji mieszkańcy i turyści mogli podziwiać nocną panoramę Torunia, która stała się jednym z charakterystycznych widoków miasta.

Oświetlenie katedry św. Janów

Kolejnym etapem realizacji była iluminacja jednego z najważniejszych zabytków Torunia – katedry św. Janów.

Projekt zakładał subtelne, ale wyraźne podkreślenie bryły gotyckiej świątyni:

• od strony południowej katedrę oświetlał jeden reflektor,

• dwa reflektory umieszczono na dachu obiektu,

• od strony zachodniej wieżę oraz elewacje podkreślono dodatkowymi punktami świetlnymi.

Do iluminacji zastosowano reflektory firmy Philips, dobrane tak, aby światło podkreślało naturalny, czerwony kolor cegły charakterystyczny dla toruńskiej architektury gotyckiej. Reflektory zostały zamontowane na wysokich słupach, co pozwoliło uzyskać równomierne oświetlenie elewacji.

Dzięki tej realizacji monumentalna bryła katedry zaczęła być widoczna i czytelna również nocą.

Rozwój programu iluminacji zabytków

Realizacja firmy KOMA była jednym z pierwszych kroków w kierunku kompleksowego oświetlenia najważniejszych obiektów historycznych Torunia.

W planach miasta znalazło się wówczas również oświetlenie kolejnych zabytków, takich jak:

• Ratusz Staromiejski

• kościół Najświętszej Marii Panny

• kościół św. Katarzyny

• Planetarium

• wybrane elementy średniowiecznych fortyfikacji

Projekt iluminacji stał się ważnym elementem promocji miasta oraz podkreślenia jego unikatowego charakteru.

Efekt realizacji

Iluminacja zabytków Torunia znacząco zmieniła odbiór przestrzeni staromiejskiej po zmroku. Dzięki odpowiednio zaprojektowanemu oświetleniu:

• podkreślono historyczną architekturę miasta,

• wyeksponowano panoramę widoczną z nadwiślańskich bulwarów,

• zwiększono atrakcyjność turystyczną Torunia.

Realizacja firmy KOMA była jednym z pionierskich projektów oświetleniowych w Polsce, pokazującym jak światło może podkreślać wartość dziedzictwa kulturowego miasta.